Draait de kamer ineens? Dit kan BPPD zijn

De kamer draait, maar een paar seconden later is het weer weg

“Als ik gewoon zit, heb ik nergens last van. Maar zodra ik in bed naar rechts draai, gaat ineens de hele kamer rond.”

Het is een heel kenmerkend verhaal dat we in de praktijk regelmatig horen. Soms speelt het alleen bij omdraaien in bed, maar het kan ook gebeuren bij overeind komen, vooroverbuigen of omhoogkijken. De duizeligheid is vaak behoorlijk heftig, maar duurt meestal maar kort.

Een mogelijke oorzaak hiervan is BPPD: benigne paroxismale positieduizeligheid. Een ingewikkelde naam voor iets wat eigenlijk best goed uit te leggen is.

Diep in het binnenoor zit ons evenwichtsorgaan. Daar bevinden zich onder andere kleine kristallen die normaal gesproken op hun eigen plek zitten. Bij BPPD zijn enkele van deze kristallen losgeraakt en in één van de halfcirkelvormige kanalen terechtgekomen.

Wanneer je vervolgens je hoofd in een bepaalde richting beweegt, verplaatsen deze kristallen zich. Het evenwichtsorgaan geeft daardoor tijdelijk informatie door aan de hersenen die niet overeenkomt met wat je ogen en de rest van je lichaam registreren.

Het resultaat? Het gevoel dat jij of de kamer ineens ronddraait.

DSC03211

Hoe onderzoeken we of het daadwerkelijk BPPD is?

Niet iedere vorm van duizeligheid komt vanuit het evenwichtsorgaan. Daarom vinden we het belangrijk om eerst goed te luisteren naar het verhaal achter de klacht.

Wanneer ontstaat de duizeligheid? Duurt het enkele seconden, minuten of veel langer? Gebeurt het alleen bij bepaalde bewegingen? Zijn er daarnaast andere klachten?

Bij een verdenking op BPPD kunnen we vervolgens een specifieke positietest uitvoeren. Daarbij brengen we het hoofd en lichaam gecontroleerd in een bepaalde positie. Als er inderdaad sprake is van BPPD, kunnen we daarmee de herkenbare duizeligheid opwekken. Tegelijkertijd kijken we heel nauwkeurig naar de ogen.

Dat laatste klinkt misschien vreemd, maar het evenwichtsorgaan en onze oogbewegingen zijn nauw met elkaar verbonden. Bij BPPD kunnen tijdens zo’n test typische, onwillekeurige oogbewegingen ontstaan. Dit noemen we een nystagmus.

De richting van die oogbewegingen, samen met het verhaal van de patiënt en de reactie op de positietest, helpt ons bepalen of BPPD waarschijnlijk is en welk deel van het evenwichtsorgaan betrokken is.

En dat is belangrijk, want pas als we weten wat er aan de hand is, kunnen we gericht behandelen.

Kun je die losse kristallen dan gewoon weer terugzetten?

Wanneer het onderzoek bij BPPD past, kunnen we een repositiemanoeuvre uitvoeren. Een bekende variant daarvan is de Epley-manoeuvre.

Daarbij bewegen we het hoofd en lichaam stap voor stap door een aantal specifieke posities. We maken hierbij eigenlijk gebruik van de zwaartekracht om de losgeraakte kristallen door het kanaal te verplaatsen naar een plek waar ze geen klachten meer veroorzaken.

Dat is ook het bijzondere aan deze klacht. Iemand kan al weken bang zijn om zich in bed om te draaien, terwijl een relatief eenvoudige behandeling soms snel veel verschil kan maken.

Dat betekent overigens niet dat iedere patiënt met duizeligheid een Epley-manoeuvre nodig heeft. Juist bij duizeligheid is het belangrijk om niet te snel conclusies te trekken.

Duizeligheid kan namelijk veel verschillende oorzaken hebben. Het patroon moet daarom passen bij BPPD. Wanneer klachten bijvoorbeeld continu aanwezig zijn, niet duidelijk afhankelijk zijn van de positie van het hoofd of samengaan met andere neurologische verschijnselen, kan verder onderzoek nodig zijn. In dat geval adviseren we contact met de huisarts of een andere zorgverlener.

Woon je in Dordrecht of Hendrik-Ido-Ambacht en herken je deze klachten? Neem contact op met Fysico voor advies of een afspraak.

Neem contact op

Dit veld is bedoeld voor validatiedoeleinden en moet niet worden gewijzigd.